Rafała wypiski z prasy

A w tym tygodniu przeczytacie o wątpliwościach pojawiających się w sprawie słynnej Idy, o której pisałem kilka miesięcy temu; o śledzeniu życia albatrosów za pomocą najnowszych odkryć techniki; oraz o współpracujących hienach.

1. Tak więc w maju pisałem o odkryciu Idy – znakomicie zachowanego szkieletu organizmu z kopalnego gatunku naczelnych, którego ochrzczono na cześć Karola Darwina Darwinius masillae. Odkrycie i publikacja błyskawicznie wzbudziło tyleż emocji, co kontrowersji. Odkrywcy ogłosili bowiem, że jest to pierwszy (chronologicznie) odkryty gatunek należący do linii, która ostatecznie wyewoluowała w kierunku szympansów i oczywiście ludzi, nie zaś do linii, która dała początek dzisiejszym lemurom. Nowe odkrycie w Egipcie badaczy amerykańskich, opublikowane we wczorajszym Nature wskazuje jednak, że Ida może jednak być gatunkiem przynależnym do linii lemurzej.

Reprinted by permission from Macmillan Publishers Ltd: Nature 461, 1040, ©2009
Reprinted by permission from Macmillan Publishers Ltd: Nature 461, 1040, ©2009

Amerykanie odkryli skamieniałości kolejnego gatunku, które nazwali Afradapis longicristatus, który jest po pierwsze bliskim krewnym Idy, a po drugie – według autorów z całą pewnością – przodkiem lemurów. Badacze stojący za odkryciem Darwiniusa nie zgadzają się (a jakże) z tą hipotezą i nadal uparcie twierdzą, że Ida jest nastarszym znanym naczelnym z linii szympansiej. Oczywiście nie przemawia na ich korzyść olbrzymia kampania medialna prowadzona w maju (książka, film i co jeszcze, pewnie T-shirty). Nie twierdzę oczywiście, że odkrywcy Darwiniusa się mylili – przede wszystkim nie mam do tego wystarczających kompetencji – ale z całą pewnością spór nie zostanie prędko rozstrzygnięty, a póki co, mój laicki punkt widzenia woli stanowisko Amerykanów.

„Convergent evolution of anthropoid-like adaptations in Eocene adapiform primates”, Erik R. Seiffert, Jonathan M. G. Perry, Elwyn L. Simons  &  Doug M. Boyer, Nature 461: 1118-21; DOI: 10.1038/nature08429 (22 Oct 2009)

„Fossil primate challenges Ida’s place”, Rex Dalton, Nature 461: 1040; DOI: 10.1038/4611040a (21 Oct 2009)

2. Grupa badaczy z Japonii i Wielkiej Brytanii postanowiła śledzić życie czterech albatrosów czarnobrewych za pomocą kamer zamocowanych na plecach ptaków (tylko trzy kamery udało się odzyskać). Dzięki temu odkryli m.in. że albatrosy podążają w czasie swoich wypraw za orkami, prawdopodobnie żywiąc się resztkami pozostawionymi po posiłku przez tego drapieżnika, w ten sposób oszczędzając energię, którą musiałyby spożytkować na polowanie. Dodatkowo wyjaśnia to także, w jaki sposób są w stanie znaleźć pożywienie w bezkresie oceany. Bardzo to wszystko romantyczne, a więcej możecie przeczytać w PLoS ONE:

„From the Eye of the Albatrosses: A Bird-Borne Camera Shows an Association between Albatrosses and a Killer Whale in the Southern Ocean”, Kentaro Q. Sakamoto, Akinori Takahashi, Takashi Iwata, Philip N. Trathan, PLoS ONE 4(10): e7322; DOI: 10.1371/journal.pone.0007322 (7 Oct 2009)

3. Dwójka naukowców z uniwersytetu w Durham (wlk. Brytania) dowodzi w październikowym wydaniu Animal Behavious, że chociaż hieny nie są może mądrzejsze od szympansów, czy innych naczelnych, to jednak okazują się być znacznie lepsze we współpracy i wspólnym rozwiązywaniu problemów (ach, i nie, ściągający studenci nie są dobrym kontr-przykładem!). Badaczki zaprojektowały prosty eksperyment, w którym pary hien cętkowanych musiały współpracować, aby dostać jedzenie – nagrodę dostawały tylko jeśli oba osobniki jednocześnie ciągnęły za dwie niezależne liny. Hieny nie tylko uczyły się niezwykle szybko, co muszą robić, aby dostać nagrodę – okazało się również, że osobniki bardziej doświadczone pomagały tym mniej zorientowanym… Jedna z autorek, Christine Drea, twierdzi, że jeśli postawić szympansy lub inne naczelne przed podobnym problemem, te nie poradzą sobie bez wcześniejszego treningu, a współpraca między osobnikami często szwankuje. Patrzę na niektórych moich kolegów w pracy i jakoś te wyniki specjalnie mnie nie dziwią…

„Cooperative problem solving in a social carnivore”, Christine M. Drea, Allisa N. Carter, Animal Behaviour 78(4): 967-77; DOI: 10.1016/j.anbehav.2009.06.030 (Oct 2009)

Advertisements

2 Comments

  1. >>Amerykanie odkryli skamieniałości kolejnego gatunku (…), który jest po pierwsze bliskim krewnym Idy, a po drugie (…) przodkiem lemurów. Badacze stojący za odkryciem Darwiniusa (…) nadal uparcie twierdzą, że Ida jest nastarszym znanym naczelnym

    a lemury to nie naczelne??? BTW, nikt nigdy nie twierdził (w recenzowanej publikacji), że Ida to najstarszy naczelny, skoro najstarszym znanym naczelnym jest znany od dawna paleoceński Plesiadapis

    Lubię to

    1. Poprawiłem na „najstarszym znanym naczelnym z linii szympansiej”, bo szczerze mówiąc nie wiem, jak to inaczej ująć (to znaczy czy to jest jakiś podrząd, czy co tam innego).

      A autorzy w istocie nie twierdzą, że Ida jest nastarszym naczelnym (z linii szympansów) – chodziło mi oczywiście o to, że ich zdaniem jest pierwszym opisanym gatunkiem z tej linii po rozdzieleniu na lemuropodobne i szympansopodobne. Z przykrością muszę jednak powiedzieć, że te koncepty jest znacznie łatwiej wyrazić po angielsku niż po polsku…

      Lubię to

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s